Elektra kiezen
Stopcontacten in de badkamer
Water en stroom gaan slecht samen, en toch wil je je föhn kwijt. Waar een stopcontact wel en niet mag, welke soorten er zijn en hoeveel je er nodig hebt.
In bijna elke badkamer staat wel iets op stroom: een tandenborstel in de lader, een föhn bij de spiegel, soms een wasmachine in de hoek. Tegelijk is de badkamer de natste ruimte van je huis. Daarom gelden hier strengere regels voor stopcontacten dan in de rest van de woning, en zit het verschil vooral in de afstand tot water.
Op deze pagina lees je op hoofdlijnen waar een stopcontact wel en niet kan, wat een scheerstopcontact precies doet en hoeveel aansluitpunten je realistisch nodig hebt. Hoe waterdicht een stopcontact of armatuur moet zijn, leggen we uit op onze pagina over IP-waardes. Het aansluiten zelf is werk voor een erkend elektricien, ook als je de rest van de badkamer prima zelf doet.
Afstand tot water
Waar mag een stopcontact wel en niet?
Een badkamer wordt ingedeeld in zones rond het bad en de douche. Hieronder staat alleen wat die indeling voor stopcontacten betekent. De volledige zone-indeling met alle armaturen staat op onze elektra-pagina, en wat de aanduiding IP44 of IP65 betekent lees je bij IP-waardes.
Zone 0: in het bad of de douche
De ruimte waar het water zelf staat of valt. Hier komt geen stopcontact, in geen enkele uitvoering.
Zone 1: recht boven bad en douche
Het gebied pal boven de douchevloer of het bad. Ook hier hoort geen stopcontact, hoe waterdicht de uitvoering ook is.
Zone 2: de strook rondom zone 1
Als vuistregel ongeveer 60 centimeter, maar waar die strook precies ophoudt verschilt per badkamer. Een gewoon stopcontact mag hier niet. De uitzondering is een scheerstopcontact met een eigen scheidingstransformator, dat speciaal voor deze plek is gemaakt.
Buiten de zones: de rest van de badkamer
Hier mag een gewoon stopcontact. Voorwaarde is dat de groep beveiligd is met een aardlekschakelaar en dat het stopcontact tegen spatwater en condens beschermd is.
Dit is de grote lijn, geen letterlijke weergave van de voorschriften. Een schuine wand, een vrijstaand bad midden in de ruimte of een inloopdouche zonder wand verschuift de grenzen. Laat een erkend elektricien de zone-indeling voor jouw badkamer bepalen voordat er iets in de wand verdwijnt.
Zo pakt dat uit bij de wastafel
De wastafel is in de meeste badkamers de logische plek voor stroom. Daar sta je met de föhn, daar hangt de tandenborstel in de lader en daar wil je licht bij de spiegel.
In een ruime badkamer is er genoeg ruimte om het stopcontact ver van bad en douche te houden. In een kleine badkamer waar de wastafel tegen de douche aan staat, ligt dat anders. Dan is de plek van het stopcontact ineens een echte ontwerpkeuze, geen detail.
Meet vanaf de rand van douche en bad
Niet vanaf de muur of de tegelrand, maar vanaf de plek waar het water valt. Dat scheelt in een kleine badkamer zomaar tientallen centimeters.
Kies een uitvoering met klepje
Ook buiten de zones spat er water en hangt er stoom. Een spatwaterdicht stopcontact kost een paar tientjes meer en gaat merkbaar langer mee.
Een stopcontact in de spiegelkast werkt vaak het prettigst
De lader van je tandenborstel staat dan uit het zicht en uit de spatzone. Veel modellen in ons overzicht van spiegelkasten hebben dat al ingebouwd.
De opties
Drie soorten die je in een badkamer tegenkomt
Een gewoon stopcontact met klepje dekt de meeste situaties. Voor twee specifieke wensen bestaat er iets beters.
Het scheerstopcontact
Een stopcontact met een ingebouwde scheidingstransformator. Die scheidt de stekker elektrisch van het lichtnet, waardoor het dichter bij water gebruikt mag worden. Bedoeld voor apparaten met weinig vermogen: een scheerapparaat, een ladyshave of een elektrische tandenborstel. Een föhn hoort er niet in.
Het inbouwstopcontact met usb
Een gewoon stopcontact met een of twee usb-poorten erin. Handig als de oplader van je tandenborstel of telefoon anders het enige stopcontact bezet houdt. Let op het vermogen dat de fabrikant opgeeft, want snelladen kan een los blokje vaak beter.
Het spatwaterdichte stopcontact
Een stopcontact met een klepje of scharnierend deksel en een afdichting rondom, meestal met IP44 als aanduiding. Het klepje houdt spatwater en stoom buiten. Zit er permanent een stekker in, kies dan een model waarbij het deksel ook dan sluit.
Twijfel je over usb? Een usb-poort in de wand veroudert sneller dan het stopcontact eromheen. De aansluiting verandert om de zoveel jaar, terwijl een gewoon stopcontact met een los laadblokje altijd meekan. Wil je er toch een, kies dan een model met usb-C erbij.
Aantal plannen
Hoeveel stopcontacten heb je nodig?
Onderstaande aantallen zijn een praktische richtlijn, geen voorschrift. Tel bij twijfel liever een stopcontact te veel dan te weinig, want bijmaken na het tegelen is de duurste variant.
Vergeet de vaste verbruikers niet. Een verlichte spiegel, spiegelverwarming en een muzieksysteem in de badkamer hebben allemaal stroom nodig, maar zitten meestal vast aangesloten in plaats van op een stopcontact.
Plan de stopcontacten voordat de tegels erop gaan
Een stopcontact is het goedkoopst op het moment dat de wanden nog open liggen. Een half uur nadenken over de plekken scheelt later hakwerk, stof en een tegelzetter die terug moet komen.
Loop je ochtendroutine na op papier
Waar sta je met de föhn, waar staat de tandenborstel in de lader, waar zet je de ladyshave weg? Elke plek waar je iets neerzet, is een kandidaat voor een stopcontact.
Kies de plekken voordat de leidingen de wand in gaan
Een stopcontact bijmaken in een betegelde wand betekent hakken, tegels vervangen en opnieuw voegen. Vooraf beslissen kost een gesprek, achteraf kost het een dag werk.
Reken de laders mee die altijd blijven staan
Een tandenborstel of scheerapparaat in de lader houdt zijn stopcontact permanent bezet. Tel dat punt apart mee, anders vecht het straks om dezelfde aansluiting als de föhn.
Overleg de hoogte met je elektricien
Naast de spiegel, net boven het wastafelmeubel of in de spiegelkast zelf: alle drie komen voor. Bespreek het samen met de plek van het meubel, want een stopcontact achter een kastdeur is onbruikbaar.
Vergelijking
Gewoon stopcontact of scheerstopcontact?
Ze lijken op elkaar in de wand, maar ze doen iets anders. Dit zijn de verschillen die er in de praktijk toe doen.
| Categorie | Gewoon stopcontact | Scheerstopcontact |
|---|---|---|
Waar het mag hangen | Buiten de zones, welke dat zijn bepaalt een erkend elektricien | Mag dichter bij het water, tot in zone 2, mits het model daarvoor is gemaakt |
Waarvoor bedoeld | Föhn, krultang, wasmachine, alles met een gewone stekker | Apparaten met weinig vermogen: scheerapparaat, ladyshave, tandenborstel |
Beveiliging | Aardlekschakelaar op de groep, plus een spatwaterdichte uitvoering | Scheidingstransformator in het stopcontact zelf, naast de beveiliging in de meterkast |
Vermogen | Genoeg voor apparaten die veel stroom vragen | Bewust beperkt. Een föhn erin steken werkt niet of schakelt hem uit |
Prijs van het materiaal | €10 - €35 per stuk | €50 - €150 per stuk |
In de meeste badkamers is een gewoon spatwaterdicht stopcontact buiten de zones genoeg. Een scheerstopcontact is vooral interessant als de enige logische plek dicht bij de douche ligt en verplaatsen geen optie is.
Wat kost een stopcontact in de badkamer?
Dit zijn indicaties, geen offerte. Neem je de elektra mee in een complete badkamerrenovatie, dan zitten de aansluitpunten meestal al in het totaalbedrag van de aannemer. Losse ritjes voor een enkel stopcontact zijn per punt altijd duurder.
Het materiaal kun je prima zelf uitzoeken en meenemen. Het aansluiten is vakwerk: in een badkamer laat je een stopcontact altijd plaatsen door een erkend elektricien, die ook de zone en de beveiliging op de groep controleert.
Materiaal alvast uitzoeken
Koop je iets via zo'n link, dan ontvangt Badkamereend een kleine commissie. Jij betaalt hetzelfde.
Eerlijk verhaal
Wanneer je dit niet zelf zou doen
Badkamerelektra is de klus waarbij wij het vaakst zeggen: bel iemand. Dit zijn de situaties waarin dat geen overdreven voorzichtigheid is.
Je weet niet of de groep een aardlekschakelaar heeft
In oudere woningen hangt de badkamer soms nog aan een groep zonder eigen aardlekbeveiliging. Dat is precies het onderdeel waar het in een natte ruimte om draait. Laat de meterkast eerst nakijken.
De enige vrije plek zit dicht bij de douche
Dan gaat het niet meer over handigheid, maar over de vraag of daar wel iets mag. Een elektricien bepaalt de zone en komt vaak met een alternatief dat je zelf niet had bedacht.
Er komt een wasmachine of droger bij
Die vragen veel stroom en krijgen vrijwel altijd een eigen groep. Een verlengsnoer of een stekkerdoos in een badkamer is geen tussenstap, dat is een risico.
Je verhuurt de woning of gaat binnenkort verkopen
Werk dat aantoonbaar door een vakman is gedaan, voorkomt gedoe bij een keuring of een overdracht. Vraag om een bon en een korte omschrijving van wat er is aangelegd.
Pas op
Veelgemaakte fouten bij stopcontacten
Een stekkerdoos gebruiken als er een stopcontact tekort is
Een losse stekkerdoos op de vloer of het wastafelblad staat nergens beschermd tegen spatwater. Het is de meest gemaakte noodgreep en tegelijk de gevaarlijkste.
Pas over stopcontacten nadenken als de tegels liggen
Op dat moment kost een extra aansluitpunt hakwerk, nieuwe tegels en een tegelzetter die terugkomt. In de ruwbouwfase kost hetzelfde punt een fractie daarvan.
Het stopcontact achter de deur van het wastafelmeubel plannen
Handig op tekening, onbruikbaar in het echt. Leg de plattegrond van je meubel naast het elektraplan voordat de leidingen worden getrokken.
Denken dat een klepje elke plek goedmaakt
Een spatwaterdichte uitvoering beschermt tegen spatten en stoom, maar verandert niets aan de zone waarin het stopcontact hangt. Te dicht bij de douche blijft te dicht bij de douche.
Veelgestelde vragen
Vaak gestelde vragen over stopcontacten
Mag er een stopcontact naast de wastafel?
Als vuistregel houd je de strook direct rond de wastafel, het bad en de douche vrij. Hoe ver precies hangt af van de zone-indeling van jouw badkamer, en die bepaalt een erkend elektricien op basis van de vorm en de indeling van de ruimte. Verder van het water mag een gewoon stopcontact wel, mits de groep op een aardlekschakelaar zit. De wastafel zelf spat ook, dus kies een uitvoering met een klepje.
Waarom werkt mijn föhn niet in het scheerstopcontact?
Een scheerstopcontact is bewust beperkt in vermogen. Het is gemaakt voor een scheerapparaat, een ladyshave of een tandenborstel. Een föhn vraagt veel meer stroom en start daardoor niet of schakelt het stopcontact uit. Voor de föhn heb je een gewoon stopcontact buiten de zones nodig.
Op welke hoogte komt een stopcontact bij het wastafelmeubel?
Daar is geen vaste maat voor. In de praktijk kom je drie plekken tegen: net boven het meubelblad, naast de spiegel op ooghoogte, of in de spiegelkast zelf. Leg de tekening van je meubel naast het elektraplan voordat de leidingen worden getrokken, want een stopcontact achter een kastdeur of achter de spiegel is onbruikbaar.
Wat betekent IP44 op een stopcontact?
De IP-aanduiding zegt hoe goed iets beschermd is tegen aanraking en water. IP44 staat voor bescherming tegen spatwater, IP65 voor bescherming tegen straalwater. In een badkamer is spatwaterdicht het minimum dat je wilt.
Hoeveel stopcontacten zijn genoeg in een badkamer?
Voor een gemiddelde badkamer kom je met twee tot drie stopcontacten een heel eind: een bij de spiegel voor de föhn, een voor de tandenborstel en eventueel een reserve. Komt er een wasmachine, verlichte spiegel of muziekinstallatie bij, dan loopt dat snel op.
Moet een stopcontact in de badkamer op een aparte groep?
Dat hangt af van wat erop komt. Een wasmachine of droger krijgt vrijwel altijd een eigen groep. Voor een enkel stopcontact bij de spiegel is dat niet nodig, zolang de bestaande groep beveiligd is met een aardlekschakelaar en niet al vol hangt.
Wil je het hele elektraplan van je badkamer in een keer doornemen, van groepen tot verlichting? Bekijk ons complete overzicht van badkamerelektra.
Stopcontact in de badkamer laten aanleggen?
Vergelijk erkende elektriciens uit de buurt op hun echte Google-reviews, of vraag vrijblijvend en gratis offertes aan voor een extra aansluitpunt of een nieuwe groep.
Vakmensen vergeleken op hun echte Google-reviews.
Direct kijken in je regio: installateurs in Haarlem, installateurs in Hoofddorp, installateurs in Eindhoven.
Bekijk ook